กิจกรรมทางเศรษฐกิจ

กิจกรรมทางเศรษฐกิจ ประกอบไปด้วย การผลิต การบริโภค การแลกเปลี่ยนและกระจาย

  1. การผลิต
    1. ความหมาย การนำปัจจัยการผลิตมาสร้างสินค้าและบริการ
    2. ประเภทของการผลิต
  1. การแปรรูป เช่น ข้าวเปลือกมาสีเป็นข้าวสาร
  2. การเลื่อนเวลาใช้สอย เช่น นำผลไม้สดมาผลิตเป็นผลไม้กระป๋องเพื่อถนอมไว้บริโภคนอกฤดูกาล
  3. การเปลี่ยนสถานที่ เช่น พ่อค้าขายส่งสินค้าไปยังร้านค้าปลีก
  4. การเปลี่ยนกรรมสิทธิ์ เช่น การซื้อขาย , นายหน้าขายสินค้า
  5. การให้บริการ เช่น แพทย์ ทนายความ บริการขนส่ง การประกันภัย
    1. ปัจจัยการผลิต หมายถึง ทรัพยากรที่นำมาใช้เป็นการผลิตสินค้า-บริการ
  1. ที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติ
  2. ทุนหรือสินค้าทุน คือ สิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้นเพื่อใช้ในการผลิต เช่น เครื่องมือ เครื่องจักร

ข้อสังเกตเกี่ยวกับทุน (สินค้าทุน)

  1. ทุนแท้จริง (สินค้าทุน) คือสิ่งที่นำมาใช้ในการผลิต จึงต่างจากเงินทุน ซึ่งหมายถึงเงินที่นำไปซื้อสินค้าทุน
  2. สินค้าทุน คือ สิ่งที่นำมาใช้ในการผลิต จึงต่างจากสินค้าบริโภค ซึ่งหมายถึง สินค้าที่นำไปใช้บริโภคโดยตรง
  1. แรงงาน : แรงงานมนุษย์
  2. *** หลักการสำคัญประการหนึ่งในการทำงาน คือ การแบ่งงานกันทำ ที่ทำให้เกิดความชำนาญเฉพาะด้านในการผลิต (SPECIALIZATION)

  3. การประกอบการ : การบริหารปัจจัยการผลิตประเภทอื่น ๆ (ที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติ , แรงงานและทุน) รวมทั้งรับภาวะความเสี่ยงในธุรกิจ

รายได้ของเจ้าของปัจจัยการผลิต

เจ้าของ “ที่ดิน” มีรายได้ คือ เจ้าของ “แรงงาน” มีรายได้คือ

เจ้าของ “ทุน” มีรายได้คือ ผู้ “ประกอบการ” มีรายได้คือ

    1. ลำดับขั้นการผลิต

ลำดับขั้นการผลิต

ลักษณะการผลิต

ขั้นต้นหรือปฐมภูมิ

การเพาะปลูก การเลี้ยงสัตว์ การทำป่าไม้ การทำเหมืองแร่

แปรรูปหรือทุติยภูมิ

หัตถกรรม อุตสาหกรรม

บริการหรือตติยภูมิ

การขนส่ง การค้าขาย การธนาคาร การบริการต่าง ๆ

  1. การบริโภค
    1. การบริโภค คือ การใช้สินค้า – บริการสนองความต้องการ
    2. สินค้าที่ใช้ในการบริโภคมีทั้งสินค้าคงทน เช่น เสื้อผ้า นาฬิกา รถยนต์ และสินค้าไม่คงทน เช่น อาหาร น้ำมันเชื้อเพลิง
    3. ปัจจัยที่กำหนดการบริโภค ได้แก่
    4. - ราคาสินค้า - รายได้ของผู้บริโภค

      - รสนิยมของผู้บริโภค - การโฆษณาและกลวิธีการขาย

    5. กฎของเองเกล “เมื่อประชาชนมีรายได้มากขึ้น จะหันไปบริโภคสินค้าที่ไม่ใช่อาหารในสัดส่วนที่มากขึ้น”
  2. การแลกเปลี่ยน
    1. การแลกเปลี่ยน หมายถึง การนำสินค้าบริการมาแลกเปลี่ยนกันโดยวิธีการต่างๆ
    2. ปัจจัยที่สำคัญที่กอให้เกิดการแลกเปลี่ยน คือ การแบ่งงานกันทำและความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน (Specialization)
    3. วิวัฒนาการแลกเปลี่ยน
  1. การแลกเปลี่ยนโดยตรง ( Barter System)
  1. อีกฝ่ายต้องมีสินค้าบริการที่อีกฝ่ายต้องการ การแลกเปลี่ยนจึงจะเกิดขึ้นได้
  2. สินค้าและบริการจำนวนมากไม่สามารถแบ่งออกเป็นหน่วยย่อยได้
  3. สินค้าไม่เหมาะที่จะเป็นหน่วยวัดมูลค่าสำหรับการแลกเปลี่ยน
  4. สินค้าบางชนิดเก็บได้ไม่นาน
  1. การใช้เงินเป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยน ( Exchange System with money)
  1. สื่อกลางในการแลกเปลี่ยนถือเป็นหน้าที่ที่สำคัญที่สุดของเงิน
  2. เครื่องวัดมูลค่า โดยกำหนดเป็น “ราคา”
  3. มาตรฐานชำระหนี้ภายหน้า
  4. รักษามูลค่า
  1. เงินปฐมภูมิ ( เงินผลิตภัณฑ์) : เงินที่มีมูลค่าในตัวเอง คือ เงินที่ทำหน้าที่เหมือนสินค้าทั่วๆ ไปด้วย เช่น หนังสัตว์ แร่ธาตุต่างๆ
  2. เงินทุติยภูมิ ( เงินที่ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ ) : เงินที่ทำหน้าที่เป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยนเท่านั้นไม่มีมูลค่าในตัวเอง เช่น ธนบัตรและเหรียญกษาปณ์
  1. การใช้เครดิต เช่น เช็คเดินทาง ตั๋วแลกเงิน
    1. สถาบันเกี่ยวกับการแลกเปลี่ยน : คนกลาง ตลาด และธนาคาร
  1. คนกลาง คือ ตัวกลางระหว่างผู้ผลิตและผู้บริโภค ทำให้การซื้อขายสินค้าบริการสะดวกและรวดเร็วขึ้น
  2. ตลาด คือ สถานที่ที่มีการซื้อขายกัน แบ่งได้ดังนี้

ประเภท

ตลาดแข่งขันสมบูรณ์

ตลาดแข่งขันไม่สมบูรณ์

   

ตลาดผูกขาด

ตลาดผู้ขายน้อยราย

ตลาดกึ่งแข่งขันที่ผูกขาด

จำนวนผู้ซื้อผู้ขาย

มาก

ผู้ขายรายเดียว

   

ลักษณะสำคัญ

1.สินค้ามีลักษณะและคุณภาพเหมือนกันทุกประการใช้แทนกันได้อย่างสมบูรณ์

  1. การเข้าออกตลาดทำได้เสรี
  2. ผู้ซื้อผู้ขายมีความรู้เกี่ยวกับตลาดอย่างสมบูรณ์
  3. เป็นตลาดอุดมคติ ไม่มีในความเป็นจริง

มักเป็นกิจการผูกขาดของรัฐหรือรัฐมอบอำนาจให้

ไม่มีการแข่งขันด้านราคา

  1. สินค้าแตกต่างกันเล็กน้อย ใช้ทดแทนกันได้แต่ก็มีความแตกต่างกัน เช่น ยี่ห้อ การบรรจุหีบห่อ
  2. มีการโฆษณาสินค้า
  3. ราคาสินค้าแตกต่างกัน

ตัวอย่างสินค้าในประเทศไทย

สินค้าเกษตรขั้นปฐม เช่น ข้าวมันสำปะหลัง ผักสด เนื้อหมู

ประปา

น้ำมัน

สินค้าอุปโภคบริโภค เช่น สบู่ ยาสิฟัน ผงซักฟอก ยาสระผม สุรา