New Guinea

Papua New Guinea


New Guinea

In New Guinea and adjacent islands some one thousand languages are spoken. Nearly 80% of them area Papuan, and 20% Melanesian, of the great Austronesian language family. Most of these languages have always been "minority" languages, as they were spoken by not very big communities, which did not mean that they were endangered. Modern life, however, is beginning to disrupt old ways of language transmission and now there are plenty of endangered languages in New Guinea. Moreover New Guinea is divided between Irian Jaya, the western part occupied and colonised by Indonesia, and Papua New Guinea, an independent country in the western part of the territory.

Ginea Berria

Ginea Berrian eta inguruko uharteetan mila bat hizkuntza mintzatzen dira. %80 inguru Papuarrak dira, eta gainerakoak Melanesiarrak, hizkuntza familia Austronesiar handikoak. "Gutxiengo hizkuntzak" izan dira haietarik gehienak, oso hiztun gutxi izan dituzten zentzuan, baina ez ziren arriskuan zeuden hizkuntzak bakoitzak bere lurra, transmisioa eta kultura zeukalako. Bizitza modernoa egoera desorekatzen hasia da, hala ere, eta egun arriskuan diren hizkuntza asko daude han. Ginea Berria zatituta dago, bestetik. Mendebaldea (Irian Jaya) Indonesiak okupatzen eta kolonizatzen du egun. Ekialdean, Papua Ginea Berria, estatu independentea da.



Papua New Guinea

Papua New Guinea (PNG) is a multilingual nation of 4.5 million people. Besides English, two creole languages are official: Hiri Motu (based on a local Austronesian language) and Tok Pisin (based in English and clearly on the rise). Regarding placenames, in PNG a mixture of quite absurd colonial names (i.e. New Ireland) and names based in native forms appear in maps. Obviously, each local language has its own set of placenames for the features of their territory: sometimes coincidental with the name in the map, sometimes not. Now we have placenames from one Austronesian community (Loniu) and another for one of the main Papuan languages, Enga.

Papua Ginea Berria

Papua Ginea Berria nazio eleanitza da, 4.5 milioi biztanlekoa. Ingelesaz gain, bi kreolera ofizialak dira:Hiri Motu (bertako hizkuntza Austronesiar batean oinarritua) eta Tok Pisin (Ingelesean oinarritua; hizkuntza gero eta hedatuagoa). Leku-izenei dagokienez, Papua Ginea Berrian halako nahaspila bat dago: batetik izen kolonial absurduak (hala nola New Ireland), eta bestetik jatorrizko hizkuntzetan oinarritutakoak. Jakina, hizkuntza bakoitzak bere leku-izen propioak erabiltzen ditu: batzuetan mapetako berdinak izango dira, beste batzuetan ez. Adibide gisa, komunitate Austronersiar bateko leku-izenak ditugu hemen (Loniu, ikus jarraian), eta Papuar hizkuntza bat, Enga.



Loniu

Loniu is spoken in two villages, Lolak and Loniu, in the south coast of Los Negros Island, in Manus Province, in the Admiralty Islands of Papua New Guinea. Some 500 speakers. Austronesian.

->

 

Loniw

Loniu bi herrixkatako hizkuntza da (Lolak eta Loniu) Los Negros uharteko hegoaldean, Manus probintzian, Papua Ginea Berriko Admiralty Uharteetan. Hizkuntza austronesiarra da eta 500 bat hiztun daude.


Mapetan / Map name

Loniu

Baluan

Peliwa / Peluwa

Lawes

Lowes

Lolak

Lohayen

Lombrum

Lopu'un

Loniu

Loniw

Loniu Passage

Pwahalo'an

Lorengau

Lo'ongow

Manus

Mwanus

Ndrova

Nropa

Papilatai

Pahapichalay

Pawi

Pawoi

Pitilu

Pichilu

Rambutyo

Apucho

Rosun

O'ochun

Ortografia idazkera fonetikotik egokitu dugu / Spelling adapted from phonetic script



Enga

Spoken by some 150,000 people in the Highlands, this Papuan language is probably the one with the bigger speaker community.

Enga

Papua Ginea Berriko mendialde edo Highland delakoan mintzatzen da Enga hizkuntza. 150.000 hiztunekin, oso komunitate handia da hori hizkuntza papuarren kasuan.


English

Enga

Chimbu

Simbúa

Hagen / Mount Hagen

Akéna

Highlands

Ailáne

Kandep

Kandépe

Kassap

Kaelyapú

Kopiago

Kapyóko / Kopeáko

Lae [river / ibaia]

Laé

Lagaip [river / ibaia]

Lakáipa

Mandang

Mandánja

Maramuni

Malamúni

Minj

Mínja

New Guinea

Nuu Giníi

Papayuku

Papayúku

Papua

Papúá

Pipigungus

Pípikungusa

Pogera

Pokéta

Port Moresby

Pósa Mosepée / Mosepée

Tale [river / ibaia]

Talé

Wabak

Wápaka

Waembe [river / ibaia]

Waémbé

Wali [river / ibaia]

Wálí

Wapenamanda

Wapenamándá



Mapak / Maps

Mapak beste leiho batean irekiko zaizkizu.
Maps will open in a new window.

Manus uhartearen kokapena, Loniu hortxe bertan dago.
Location of Manus island; Loniu is just touching it.

Papua Ginea Berriko mapa
Map of Papua New Guinea



Main page

Table index

Looking for info

Links / Loturak

Your comments

Sarrera orrira

Taulen aurkibidea

New! / Zer berri?

Alphabet Street

Bisitarien iritzia

Zure iritziak, zuzenketak, gehikuntzak
Your comments, corrections, additions

->

geonative@reocities.com


GeoCities© GeoNative [http://geonative.tsx.org]
Maintained by
Luistxo Fernandez and hosted by GeoCities
Get your own
Free Home Page

1